โดยโขนพระราชทาน เริ่มขึ้นในปี พ.ศ. ๒๕๕๐ เป็นการแสดง เรื่อง รามเกียรติ์ ตอน “พรหมาศ” ในรูปแบบการบรรเลงคอนเสิร์ตโดยวงโยธวาทิต กองดุริยางค์กองทัพบก เพื่อเฉลิมฉลอง

เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเจริญพระชนมพรรษา ๘๐ พรรษา 5 ธันวาคม ๒๕๕๐ และเนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงเจริญพระชนมพรรษา ๗๕ พรรษา

ทั้งหมดล้วนสะท้อนถึงความนิยม แต่เหนืออื่นใด คือพระมหากรุณาธิคุณของสมเด็จพระบรมราชชนนีพันปีหลวง ที่ทรงร่วมในการอนุรักษ์มรดกของชาติชิ้นนี้มาอย่างยาวนาน กระทั่งได้รับความนิยมเช่นในปัจจุบัน และในปีนี้มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพฯ จัดการแสดงโขน เรื่อง รามเกียรติ์ ตอน “สัตยาพาลี” ระหว่างวันที่ ๖ พฤศจิกายน – ๘ ธันวาคม ๒๕๖๘ ณ หอประชุมใหญ่ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย จำหน่ายบัตรแล้ววันนี้ที่ไทยทิคเก็ตเมเจอร์ โทร. ๐-๒๒๖๒-๓๔๕๖ www.thaiticketmajor.com

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Nymphaea ‘Queen Sirikit’

วงศ์ : Nymphaeaceae

บัวควีนสิริกิติ์ เป็นบัวลูกผสมระหว่างบัวนางกวักสีฟ้า ซึ่งเป็นต้นพ่อ กับบัวพันธุ์เพอรี่ส์ไฟร์โอปอล (Perry’s Fire Opal) ดอกสีชมพู ซึ่งเป็นต้นแม่ จนได้ลูกผสมสายพันธุ์ใหม่ที่มีลักษณะงดงามโดดเด่นกว่าบัวสายพันธุ์อื่น

ลักษณะเด่น คือ ดอกมีสีม่วงอมฟ้าสดใส ปลายกลีบเป็นสีม่วงเข้มชัดเจน เกสรในวงดอกมีสีเหลือง ส่วนปลายยอดเป็นสีม่วงอมฟ้า ดอกจะบานเต็มที่ในช่วงเช้า และค่อย ๆ ห่อตัวลงในช่วงบ่าย โดยมีอายุการบานประมาณ ๓ วันก่อนโรย

ในการนี้ สมาคมพฤกษศาสตร์ในพระบรมราชินูปถัมภ์ ได้ขอพระราชทานพระราชานุญาตอัญเชิญพระนามาภิไธยมาเป็นชื่อของบัวพันธุ์ใหม่นี้ในปลายปี พ.ศ. ๒๕๕๔ และได้รับพระมหากรุณาธิคุณพระราชทานชื่อ “บัวควีนสิริกิติ์” ให้แก่บัวสายพันธุ์ใหม่นี้ เมื่อวันที่ ๑๑ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๕ เพื่อความเป็นสิริมงคลและเป็นเกียรติประวัติ ตลอดจนเป็นขวัญกำลังใจแก่นักวิชาการของไทย ผู้มีความวิริยอุตสาหะในการค้นคว้าวิจัยเพื่อการอนุรักษ์และปรับปรุงพันธุ์บัว จนมีชื่อเสียงและเป็นที่ยอมรับในระดับนานาชาติ

ขอบคุณข้อมูลจาก

สวนพฤกษศาสตร์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ และมูลนิธิสืบนาคะเสถียร

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงเป็นอัครพุทธมามกชน ผู้ไม่เพียงขวนขวายสดับหลักธรรมคำสั่งสอนขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเท่านั้น หากยังทรงน้อมนำไปปฏิบัติอย่างจริงจัง อีกทั้งทรงมีพระราชหฤทัยเต็มเปี่ยมด้วยบุญกุศล พระราชทานพระราชานุศาสน์แนะนำสั่งสอนข้าทูลละอองธุลีพระบาทและพสกนิกรทั่วไป ให้ถึงพร้อมด้วยคุณธรรมและจริยธรรมอันดีงาม

พระองค์ทรงเป็นผู้นำในการบำเพ็ญทาน ศีล และภาวนา ทรงสดับพระธรรมเทศนาเพื่อขัดเกลากิเลสและเครื่องเศร้าหมองในจิตใจให้บรรเทาเบาบางลง อีกทั้งทรงชักชวนประชาชนให้เข้าวัด สวดมนต์ ฟังธรรม และเจริญจิตภาวนาอยู่เป็นนิตย์

พระราชจริยวัตรและพระราชกรณียกิจอันเป็นที่ประจักษ์แจ้งแก่ใจประชาราษฎรทุกหมู่เหล่านี้ ย่อมเป็นพยานอันชัดแจ้งถึงน้ำพระราชหฤทัยอันเต็มเปี่ยมด้วยพระราชปณิธานอันมุ่งมั่นของ “ธรรมิกราชินี” ผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และพระบรมวงศานุวงศ์ทุกพระองค์ ทรงตั้งพระบรมราชปณิธาน พระราชปณิธาน และพระปณิธาน ในอันที่จะทรงสืบสาน รักษา และต่อยอดพระราชจริยวัตรและพระราชกรณียกิจอันเพียบพร้อมของสมเด็จพระบรมราชบุพการี เพื่อประโยชน์สุขแห่งอาณาราษฎรสืบไป

ที่มา : สำนักงานพระคลังข้างที่

ในปลายพุทธศักราช ๒๕๑๘ เมื่อพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง เสด็จแปรพระราชฐานประทับ ณ พระราชวังบางปะอิน ทั้งสองพระองค์มีพระราชดำริให้ นายภาวาส บุนนาค รองราชเลขาธิการในขณะนั้น ออกสำรวจความทุกข์ร้อนของชาวบ้านในพื้นที่ใกล้เคียงจังหวัดพระนครศรีอยุธยา

พบว่าราษฎรบ้านบางเสด็จ จังหวัดอ่างทอง ซึ่งมีอาชีพชาวนา ทำอิฐขาย และเหลาไม้ก้านธูปที่มีนายทุนจัดหามาให้ ซึ่งเมื่อหักลบกลบหนี้กันแล้ว ก็เหลือเงินเป็นรายได้น้อยนิด ไม่พอกับค่าครองชีพ ประสบปัญหาหนี้สินและอาชีพทำกินในช่วงฤดูฝน ซึ่งนาล่มจากอุทกภัย ซ้ำไม่สามารถทำก้านธูปและเผาอิฐขายได้

วันที่ ๔ มกราคม พุทธศักราช ๒๕๑๙ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จึงเสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรบ้านบางเสด็จเป็นการส่วนพระองค์ และทรงพระราชดำริให้นำดินเหนียวซึ่งใช้ทำอิฐที่มีอยู่แล้วในพื้นที่ มาทดลองฝึกฝนทำ ‘#ตุ๊กตาชาววัง’ งานหัตถศิลป์ของไทยที่นับวันจะหาชมได้ยาก เพื่อให้เกิดรายได้ในช่วงฤดูฝน

ศาลาการเปรียญหลังเก่าของวัดท่าสุทธาวาส บ้านบางเสด็จ จึงกลายเป็นโรงเรียนฝึกหัดชาวบ้านกว่าร้อยคน เกือบทุกครัวเรือน ที่สนใจเรียนรู้การทำตุ๊กตาชาววัง โดยพระราชทานพระราชานุเคราะห์ประการต่าง ๆ ตลอดระยะเวลาการฝึกอบรม มีข้าวสารสำหรับผู้เข้าฝึกอบรมเป็นขวัญกำลังใจ

ตลอดจนทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้อาจารย์จุลทัศน์ พยาฆรานนท์ รับราชการเป็นอาจารย์ประจำ #วิทยาลัยเพาะช่าง และอาจารย์เสริมศรี บุนนาค ภริยานายภาวาส บุนนาค ซึ่งขณะนั้นรับราชการอยู่ที่โรงเรียนบดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) เป็นหัวหน้าผู้ฝึกสอน พร้อมครูช่างศิลป์ท่านอื่น ๆ มี อาจารย์ไพฑูรย์ เมืองสมบูรณ์ อาจารย์ไข่มุกด์ ชูโต เป็นอาทิ สลับกันมาถ่ายทอดความรู้

ท่านหัวหน้าผู้ฝึกสองทั้งสอง ได้ดำริใช้ ตุ๊กตาชาววัง ของหม่อมหลวงวงศ์ สุรวงศ์วิวัฒน์ และเจ้าจอมเลียมในรัชกาลที่ ๕ เป็นแบบในการฝึกสอน

ในชั้นแรก จึงได้ฝึกหัดชาวบ้าน ที่เคยแต่จับจอบจับเสียม ให้ปั้นตุ๊กตาขนาดใหญ่เท่า ‘ตุ๊กตาศาลพระภูมิ’ จนคุ้นชินเสียก่อน เมื่อเริ่มชำนาญแล้วจึงค่อย ๆ ลดขนาดจนกลายเป็น ‘ตุ๊กตาชาววัง’ ขนาดจิ๋วที่ถูกต้องตามต้นแบบได้ในที่สุด

มีเกร็ดของเรื่องราวในครั้งนั้นที่น่าสนใจ คือ คณะผู้ฝึกสอนได้ดำริให้การฝึกสอนตลอดโครงการ เป็นไปในลักษณะปรับเข้าหาวิถีชีวิตของชาวบ้าน ตัวอย่างคือ เนื้อของตุ๊กตานั้น ได้ใช้กระดาษหนังสือพิมพ์หรือกระดาษฟางแช่น้ำให้เปื่อย แล้วนำเยื่อมานวดขยำผสมเข้ากับเนื้อดินเหนียว ให้มีเส้นใยความยืดหยุ่นเพิ่มขึ้น ส่วนเตาเผานั้นก็ไม่ต้องหาอื่นไกล ใช้เตาไฟที่ชาวบ้านหุงข้าวต้มแกงประจำวันนั้นเอง พอจุดเตาหุงข้าวด้านบน ก็เอาตุ๊กตาเข้าใส่เตาด้านล่างด้วย ทำอาหารแต่ละบ้านมื้อหนึ่ง ก็ได้งานตุ๊กตาหนึ่งสำรับมาให้ผู้ฝึกสอนพิจารณาปรับแก้ไขนั่นเอง

ส่วนผู้สูงอายุที่ไม่มีกำลังจะเรียนแล้ว ก็อาสาทำกับข้าวหรือร้องเพลงพื้นบ้านให้ทั้งครูและนักเรียนฟัง และยังได้ร้องถวายหน้าที่นั่งเมื่อสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง และสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จฯ ทรงเยี่ยมชมการเรียนการสอนเป็นการส่วนพระองค์อยู่เนือง ๆ อีกด้วย

ที่สุดเมื่อจบโครงการพร้อมพิธีไหว้ครูช่างศิลป์ ซึ่งจัดขึ้นเป็นครั้งแรกที่ศูนย์ฝึกหัดตุ๊กตาชาววัง ตามพระราชดำริว่างานช่างศิลป์ทั้งหลายย่อมต้องมีครูสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ก็เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมชาวบ้านบางเสด็จ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ รับซื้อตุ๊กตาชาววังเหล่านั้นเป็น #เงินขวัญถุง ก้อนแรก ทั้งยังทรงคัดเลือกตุ๊กตาไปจัดแสดงยัง #ร้านจิตรลดา ในพระบรมมหาราชวัง เพื่อแนะนำสินค้าให้เป็นที่รู้จักยิ่งขึ้น

ตุ๊กตาชาววังจึงกลับมามีชีวิตอีกครั้ง พร้อมกับปากท้องของชาวบ้านบางเสด็จที่อยู่ดีกินดีขึ้นกว่าแต่ก่อน ในฐานะช่างฝีมือ ‘ตุ๊กตาชาววังบ้านบางเสด็จ’ ในพระราชินยานุเคราะห์

และต่อมาในเดือนกรกฎาคม พุทธศักราช ๒๕๑๙ นั้นเอง ก็ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้จัดตั้ง “มูลนิธิส่งเสริมศิลปาชีพ” เพื่อสนับสนุนศิลปหัตถกรรมพื้นบ้าน ตลอดจนจัดหาครูฝึกสอนทักษะงานหัตถศิลป์แขนงอื่น ๆ แก่ ‘ลูกหลานชาวไร่ชาวนา’ ให้มีทักษะวิชาชีพ ‘งานช่างศิลป์ของแผ่นดินไทย‘

จึงนับได้ว่า ‘ตุ๊กตาชาววังบ้านบางเสด็จ‘ คือหนึ่งในโครงการทดลองส่วนพระองค์ ที่บังเกิดผลเป็น ‘ศิลปาชีพ’ และ ‘ศิลป์แผ่นดิน’ ตราบจนทุกวันนี้

ที่มาของข้อมูล:
- ศูนย์ตุ๊กตาชาววังบ้านบางเสด็จ
- สัมภาษณ์คุณหญิงเสริมศรี บุนนาค เมื่อวันที่ ๒๙ ธันวาคม พุทธศักราช ๒๕๖๘

ที่มาของภาพประกอบ:
- งานต้นแบบตุ๊กตาชาววังบ้านบางเสด็จ จากคุณหญิงเสริมศรี บุนนาค
- ตุ๊กตาชาววังของหม่อมหลวงวงศ์ สุรวงศ์วิวัฒน์ และเจ้าจอมเลียมในรัชกาลที่ ๕ จากหนังสือ ราชินิกุลบุนนาค และสมุดตราสะสมเจ้าจอมเลียมในรัชกาลที่ ๕ สำนักพิมพ์สยาม เรเนซองส์

ท่ามกลางขุนเขาแห่งอำเภอแม่สรวย จังหวัดเชียงราย ชุมชนชาวอาข่าเคยดำรงชีวิตอย่างไร้หลักแหล่ง และขาดที่ดินทำกินโดยชอบด้วยกฎหมาย

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงมีพระราชดำริให้จัดสรรพื้นที่ป่าเสื่อมโทรมแก่ชุมชน โดยมีเงื่อนไขสำคัญคือ ชาวบ้านต้องร่วมกันดูแลและฟื้นฟูป่าต้นน้ำให้กลับมาอุดมสมบูรณ์ดังเดิม

เมื่อได้รับการส่งเสริมจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ชุมชนจึงพัฒนาแปลงเกษตรแบบขั้นบันได ปลูกข้าวและพืชเศรษฐกิจแบบหมุนเวียน ส่งผลให้มีรายได้เพิ่มขึ้นจากเฉลี่ย ๓๐,๐๐๐ บาทต่อปี เป็นกว่า ๖๐,๐๐๐ บาทต่อปี

ปัจจุบัน บ้านห้วยหญ้าไซเป็นหมู่บ้านที่สงบงาม ท่ามกลางความอุดมสมบูรณ์ของผืนป่า ดั่งพระราชปณิธานว่า
“ให้คนอยู่กับป่าได้ โดยไม่ทำลายป่า”

ที่มา: คณะการสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

บ้านหนองห้า อำเภอเชียงคำ จังหวัดพะเยา เดิมเป็นพื้นที่ที่ถูกบุกรุกและทำไร่เลื่อนลอย ส่งผลให้ดินเสื่อมโทรมและขาดแหล่งน้ำสำหรับการเพาะปลูก

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จึงทรงมีพระราชดำริให้จัดตั้งโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านหนองห้า ขึ้น เพื่อฟื้นฟูผืนป่าและยกระดับคุณภาพชีวิตของราษฎรในพื้นที่

โครงการนี้มุ่งเน้นการส่งเสริมการปลูกพืชเศรษฐกิจที่เหมาะสมกับพื้นที่ภูเขา โดยเฉพาะกาแฟอาราบิกา พร้อมทั้งถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการแปรรูปผลผลิตและการเพิ่มมูลค่าทางการตลาด จนเกิดเป็นแบรนด์ “กาแฟหนองห้า” อันเป็นเอกลักษณ์ของชุมชน

กาแฟหนองห้าจึงมิใช่เพียงเครื่องดื่ม หากแต่เป็นสัญลักษณ์ของความร่วมมือระหว่างมนุษย์กับธรรมชาติ ที่ต่างเกื้อกูลและหล่อเลี้ยงซึ่งกันและกันอย่างสมดุล

ที่มา: คณะการสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

บนเทือกเขาสูงแห่งอำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ ในปีพุทธศักราช ๒๕๔๓ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงมีพระราชดำริให้จัดตั้งโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ดอยฟ้าห่มปกขึ้น เพื่อให้ราษฎรในลุ่มน้ำแม่สาวมีที่อยู่อาศัยและที่ทำกิน โดยไม่ต้องบุกรุกป่าเพิ่มเติม

โครงการนี้ครอบคลุมพื้นที่กว่า ๑๖,๐๐๐ ไร่ ชุมชนได้รับการส่งเสริมให้ประกอบอาชีพเกษตรพอเพียง ปลูกพืชหมุนเวียนที่เหมาะสมกับภูมิอากาศแบบพื้นที่สูง และร่วมกันดูแลทรัพยากรธรรมชาติ ทั้งการปลูกป่าเสริมและการรักษาต้นน้ำให้คงความอุดมสมบูรณ์

ดอยฟ้าห่มปกจึงกลายเป็นพื้นที่ที่ทั้งคนและป่าต่างพึ่งพากันอย่างกลมกลืน เป็นภาพสะท้อนของพระมหากรุณาธิคุณที่ทรงห่วงใยทั้งชีวิตของประชาชนและธรรมชาติผืนใหญ่ของแผ่นดิน

ที่มา: คณะการสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

บ้านนามน ตำบลเมืองแหง อำเภอเวียงแหง จังหวัดเชียงใหม่ เป็นชุมชนของชาวไทยภูเขาหลากหลายชาติพันธุ์ ได้แก่ ลีซอ มูเซอ กะเหรี่ยง และอาข่า ซึ่งในอดีตเคยประสบปัญหาการขาดแคลนที่ทำกิน และต้องประกอบอาชีพทำไร่เลื่อนลอย

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงเลือกพื้นที่แห่งนี้ให้เป็น “บ้านของคนกับป่า” อย่างแท้จริง ภายหลังได้รับพระราชดำริและการสนับสนุนจากโครงการต่าง ๆ ชุมชนจึงปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตสู่การเกษตรอย่างยั่งยืน ทั้งการปลูกข้าวหลากหลายสายพันธุ์ การเลี้ยงปลา และการเลี้ยงสัตว์ เพื่อการยังชีพและสร้างรายได้เสริม

ปัจจุบัน บ้านนามนเป็นตัวอย่างของการพัฒนาอย่างร่มเย็น ที่สามารถอนุรักษ์ผืนป่าไปพร้อมกับการสร้างความมั่นคงให้แก่ผู้คน สะท้อนพระราชปณิธานอันแน่วแน่ที่ทรงมุ่งหวังให้ “คนอยู่กับป่าได้ โดยที่ป่าก็ยังคงอยู่” ตราบนานเท่านาน

ที่มา: คณะการสื่อสารมวลชน มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
 

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง มีพระราชประสงค์ที่จะให้ “คน” กับ “ป่า” สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างพึ่งพาอาศัยซึ่งกันและกัน ตลอดจนมุ่งเน้นการเปลี่ยนแปลงทัศนคติและพฤติกรรมของราษฎร จากผู้บุกรุกทำลายป่า ให้มาเป็นผู้ดูแลรักษาและใช้ประโยชน์จากป่าไม้อย่างยั่งยืน

สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง จึงได้พระราชทานแนวทางใหม่ โดยให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการดูแลและพัฒนาป่าไม้ ทั้งนี้ ได้เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมและพระราชทานกำลังใจแก่ราษฎรที่ร่วมกันดูแลรักษาและพัฒนาป่าไม้เป็นครั้งแรก ณ บ้านสร้างถ่อนอก อำเภอหัวตะพาน จังหวัดอำนาจเจริญ เมื่อวันที่ ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๓๘ พร้อมทั้งมีพระราชดำริพระราชทาน “ธงพิทักษ์ป่า เพื่อรักษาชีวิต” ให้เป็นเครื่องหมายแห่งศูนย์รวมจิตใจในการกระทำความดี

“ธงพิทักษ์ป่า เพื่อรักษาชีวิต” เป็นธงสี่เหลี่ยมผืนผ้า ขนาดกว้าง ๘๐ เซนติเมตร ยาว ๑๑๔ เซนติเมตร ผืนธงมีสีฟ้า ภายในประกอบด้วยองค์ประกอบสำคัญ ดังนี้ ส่วนบนกึ่งกลางผืนธงเป็นรูปพระมหามงกุฎ มีพระปรมาภิไธยย่อ “สก.” อยู่ภายในรูปวงรี ส่วนกลางผืนธงมีภาพต้นไม้สองต้น และระหว่างต้นไม้มีช้างจำนวน ๑, ๒ หรือ ๓ เชือก ตามหลักเกณฑ์การพิจารณาการพระราชทานธง ส่วนล่างของผืนธงมีแถบสะบัดขึ้น โดยกลางแถบมีข้อความว่า “พิทักษ์ป่า เพื่อรักษาชีวิต” ซึ่งตัวอักษรบนธงปักด้วยไหมสีน้ำเงิน